Het menselijk brein is een grappig iets.
We worden van alle kanten gebombardeerd met informatie over de toestand van ons klimaat. En ons milieu overigens, al wordt dat in de haast nog wel eens vergeten (wist u bijvoorbeeld dat we sinds 1950 80% van al het regenwoud ter wereld hebben gekapt? Ik niet, ik schrok er een beetje van laatst). Doemscenario’s over stijgende zeespiegels, uitstervende diersoorten en toenemend extreme weersomstandigheden lijken inmiddels toch echt waarheid te worden. We moeten iets doen! Iets enorm radicaal veranderen! Toch?Hoewel de effecten nu en vooral later merkbaar zijn voor iedereen, blijkt het moeilijk voor veel mensen om stevig actie te ondernemen. Is het een teveel aan tegenstrijdige informatie? Zijn de gevolgen alleen zichtbaar op wereldschaal en te weinig bij ons in de straat? Zijn we alleen maar in staat om in termijnen te denken die niet verder gaan dan onze eigen levensspan?
Iedereen heeft er zo zijn eigen mening over. De één denkt dat het allemaal wel los zal lopen (kop-in-het-zand-aanpak), de ander wil wel een beetje milieuvriendelijk zijn maar niet ten koste van het eigen comfort (egoïsme). Ik behoor zelf tot de laatste categorie, want ik wil de wereld best verbeteren, maar in het weekend ook in het zonnetje rondtoeren op mijn vervuilende motor. Dat brein werkt dus een beetje vreemd. Ik ben me bewust van de wereldwijde gevolgen van mensen met mijn soort gedrag, en toch rij ik lekker rond.
Desondanks neemt het aantal maatregelen op kleine en grote schaal toe. De redenen daarvoor gaan inmiddels dan ook verder dan denken om het milieu. Het begint ons inmiddels ook aardig wat geld te kosten, die dure olie, die dijkverhogingen en die natuurrampen links en rechts. Economische motieven gaan steeds meer hand in hand met de milieumotieven. Zo zijn er verschillende manieren die verschillende mensen ertoe zetten om toch maar eens wat aan het milieu te denken.
Ik sprak er laatst over met de vader van een goede vriend. Hij vroeg zich af waarom ik in hemelsnaam werkte bij BuildDesk en zo de wereld wilde verbeteren. Op kosmische schaal, zo redeneerde hij, maakte het allemaal niet uit. De wereld vergaat en niemand zal er om malen, en daarom hoeven we er ook niets aan te doen. Ik vroeg hem wat het op kosmische schaal uitmaakte als ik het hoofd van zijn zoon in zou slaan en of hij dan actie zou ondernemen. Hij zei met een grote grijns dat hij dat punt wel begreep.
Toen ik zijn huis uitliep, zag ik dat er overal spaarlampen hingen en dat er overal isolatieglas was geplaatst. Misschien de economische overweging om toch zuinig om te gaan met energie? Gelukkig maar dat er vele ingangen zijn in dat rare brein van ons.
Maarten Jan Sluimers - adviseur Klimaat & Beleid
